Đuôi tính từ không mạo từ (B1)

Không có der/ein đi trước thì tính từ phải tự mang đuôi -er, -em, -es, -e.

Ý chính

Khi trước tính từ KHÔNG có mạo từ (Nullartikel: không có der/die/das hay ein/mein/kein), chính tính từ phải "gánh" luôn đuôi của mạo từ xác định (der/die/das) để người nghe biết giống, số và cách của danh từ!

Hình dung: Đội trưởng vắng mặt, Đội phó đeo băng thủ quân

Mạo từ (der, die, das, dem, den) là Đội trưởng luôn đeo băng chỉ huy (-r, -e, -s, -m, -n). Khi Đội trưởng vắng mặt hoàn toàn (không có mạo từ), Tính từ đứng ngay sau phải đeo luôn chiếc băng đó vào đuôi của mình: der Kaffee → kalter Kaffee; mit dem Wein → mit rotem Wein; die Freunde → gute Freunde!

Từng bước

1. 1. Bước 1: Nominativ không mạo từ → lấy nguyên đuôi của der (-er), die (-e), das (-es), die (-e): Khi nói về đồ ăn, thức uống, chất liệu hoặc danh từ số nhiều chung chung ở Nominativ: kalter Kaffee (der), frische Milch (die), kaltes Wasser (das), nette Kollegen (die số nhiều).
   Frisches Obst und grüner Tee sind sehr gesund. — Trái cây tươi (das Obst) và trà xanh (der Tee) rất tốt cho sức khỏe.
2. 2. Bước 2: Akkusativ không mạo từ → chỉ giống ĐỰC đổi thành "-en" (giống den): Ở Akkusativ, chỉ có giống đực đổi từ -er sang "-en" (ich trinke kalten Kaffee). Giống cái (-e), giống trung (-es) và số nhiều (-e) giữ nguyên y hệt Nominativ!
   Zum Frühstück esse ich gern warmes Brot und trinke schwarzen Kaffee. — Vào bữa sáng tôi thích ăn bánh mì ấm (das Brot → -es) và uống cà phê đen (der Kaffee → -en).
3. 3. Bước 3: Dativ không mạo từ → lấy đuôi của dem (-em), der (-er), dem (-em), den (-en): Cực kỳ hay gặp sau các giới từ mit, bei, aus, nach, zu, von, seit: bei gutem Wetter (das → dem → -em), mit großer Freude (die → der → -er), mit guten Freunden (số nhiều → den → -en).
   Bei schlechtem Wetter bleibe ich mit guter Musik zu Hause. — Khi thời tiết xấu (das Wetter → -em), tôi ở nhà với âm nhạc hay (die Musik → -er).
4. 4. Bước 4: Sau viele, einige, wenige, mehrere và số đếm (2, 3...) ở số nhiều → chia y hệt không mạo từ!: Các từ chỉ số lượng như viele, einige, wenige, mehrere, zwei, drei được tính như tính từ song hành (không phải mạo từ xác định), nên tính từ đi sau chúng ở Nominativ/Akkusativ số nhiều cũng mang đuôi "-e" (viele gute Ideen, drei kleine Kinder).
   In Berlin gibt es viele interessante Museen und schöne Parks. — Ở Berlin có nhiều bảo tàng thú vị và công viên đẹp.
5. 5. Ứng dụng trực tiếp vào thực đơn, quảng cáo và thư trang trọng B1: Chia đuôi tính từ không mạo từ xuất hiện dày đặc trong thông báo tìm việc/thuê nhà (Lesen Teil 3: "Junges Paar sucht helle Wohnung") và trong lời mở đầu/kết thúc email trang trọng (Schreiben Teil 2: "Mit freundlichen Grüßen", "Bei schönem Wetter").
   Bei schönem Wetter trinken wir auf dem Balkon gerne kalten Apfelsaft und essen frisches Obst. — Khi thời tiết đẹp, chúng tôi thích uống nước táo lạnh và ăn trái cây tươi ngoài ban công.

Quy tắc ăn điểm nhanh nhất

• Không có mạo từ dẫn đường → Tính từ phải "gánh" luôn chữ cái cuối của mạo từ!: Khi đứng trước danh từ mà không có der/die/das hay ein/mein (Nullartikel), tính từ phải tự mang đuôi mạnh giống hệt chữ cái cuối của mạo từ xác định tương ứng: der → -er, die → -e, das → -es, den → -en, dem → -em, der (Dat) → -er.
• Ngoại lệ cực dễ ở cách Dativ: -em (Nam/Trung), -er (Nữ), -en (Số nhiều): Rất hay gặp sau các giới từ đi với Dativ như mit, aus, bei, nach, von, zu khi nói về chất liệu, cảm xúc hoặc thời tiết: mit kaltem Wasser (dem → -em), mit großer Freude (der → -er), mit guten Freunden (den → -en).
• Sau viele, einige, mehrere, wenige và số đếm (2, 3...): Chia y hệt như không có mạo từ!: Ở số nhiều, các từ chỉ số lượng như viele, einige, mehrere hoặc số đếm (zwei, drei) không phải là mạo từ xác định, nên tính từ theo sau ở Nominativ/Akkusativ đều mang đuôi "-e" (viele nette Leute, drei neue Bücher).

Cách nhớ nhanh & Khẩu quyết

Nhóm Đồ ăn, Thức uống & Nguyên liệu (Nom / Akk) (-ER / -E / -ES / -EN)

Lấy thẳng chữ cái cuối của der / die / das / den

• Giống đực (der): Nominativ -er → Akkusativ -en: grüner Salat → Ich esse grünen Salat. / heißer Kaffee → Ich trinke heißen Kaffee.
• Giống cái (die): Nominativ & Akkusativ đều -e: heiße Suppe → Ich esse heiße Suppe. / frische Luft → Ich brauche frische Luft.
• Giống trung (das): Nominativ & Akkusativ đều -es: kaltes Bier → Er trinkt kaltes Bier. / deutsches Brot → Wir kaufen deutsches Brot.
• Đồ ăn, thức uống & danh từ không đếm được ở Nominativ / Akkusativ (-er, -e, -es, -en): Heißer Kaffee schmeckt gut. Ich trinke morgens kalte Milch und esse frisches Brot. Er kauft schwarzen Tee. (Ngoại lệ: Ở cách Akkusativ, chỉ có giống đực đổi từ "-er" sang "-en" (kalten Saft), còn giống cái (-e) và giống trung (-es) giữ nguyên như Nominativ)

Nhóm Cụm Giới từ Dativ (mit, bei, aus, zu, von) (DATIV: -EM / -ER / -EN)

Lấy thẳng đuôi của dem (-em), der (-er), den (-en)

• Nam & Trung Dativ (dem) → đuôi -em: bei schönem Wetter, mit großem Erfolg, aus reinem Gold, mit starkem Regen
• Nữ Dativ (der) → đuôi -er: mit freundlicher Hilfe, mit großer Freude, in kurzer Zeit, aus erster Hand
• Số nhiều Dativ (den) → đuôi -en (+ danh từ thêm -n): mit guten Freunden, vor vielen Jahren, aus verschiedenen Gründen
• Sau giới từ Dativ không mạo từ: mit / bei / aus / nach (-em cho Nam/Trung, -er cho Nữ): Ich wasche mein Gesicht mit kaltem Wasser. Wir danken Ihnen mit großer Freude. Der Tisch ist aus massivem Holz. (Ngoại lệ: Ở Dativ số nhiều, cả tính từ nhận đuôi "-en" và danh từ cũng phải cộng thêm "-n" (mit freundlichen Grüßen))

Nhóm Số nhiều (Không mạo từ vs sau die/meine/alle) (PLURAL: -E vs -EN)

Phân biệt rõ khi nào dùng -e và khi nào dùng -en

• Không có mạo từ (hoặc sau viele, einige, wenige, 2, 3...) → đuôi -e (Nom/Akk): gute Freunde, viele neue Kollegen, einige wichtige Fragen, zwei große Zimmer
• Có die, meine, keine, alle đứng trước → đuôi -en: die guten Freunde, meine neuen Kollegen, keine wichtigen Fragen, alle großen Zimmer (Ngoại lệ: Chú ý: "viele gute Bücher" (đuôi -e), nhưng "alle guten Bücher" (đuôi -en)!)
• Lời chào đầu và cuối thư (B1 Schreiben): Liebe Grüße, Viele Grüße, Herzliche Glückwünsche, Mit freundlichen Grüßen
• Danh từ số nhiều không mạo từ hoặc đi sau viele / einige / số đếm (-e ở Nom/Akk, -en ở Dat): Kleine Kinder spielen im Garten. Ich habe viele interessante Bücher gelesen. Er spricht mit einigen neuen Kollegen. (Ngoại lệ: Tuyệt đối không nhầm với "alle" hoặc "keine" — sau alle/keine ở số nhiều tính từ luôn mang đuôi "-en" (alle guten Freunde))

• Quy tắc Vàng: Không thấy mạo từ đâu → viết nháp mạo từ xác định (der/die/das/den/dem) ra rồi cắt 2 chữ cái cuối dán thẳng vào tính từ!
• Học thuộc lòng 3 cụm mở/kết thư B1: "Mit großem Interesse...", "Liebe Grüße" (-e), "Mit freundlichen Grüßen" (-en).
• Nhớ cặp đối lập số nhiều: "viele + -e" (viele schöne Tage) nhưng "alle / keine / meine + -en" (alle schönen Tage).
• Trong Dativ không mạo từ: giống đực và trung luôn là "-em" (mit gutem Wein, bei gutem Wetter), giống cái luôn là "-er" (mit guter Laune).

Ví dụ đời thường

• Bei starkem Wind und kaltem Regen fahren wir lieber mit der U-Bahn. — Khi có gió mạnh (der Wind → -em) và mưa lạnh (der Regen → -em), chúng tôi thà đi tàu điện ngầm.
• Wir suchen eine Wohnung mit großem Balkon und heller Küche. — Chúng tôi tìm một căn hộ có ban công lớn (der Balkon → -em) và bếp sáng sủa (die Küche → -er).
• Auf der Reise haben wir viele nette Menschen kennengelernt. — Trong chuyến đi chúng tôi đã làm quen được nhiều người tốt bụng (Akkusativ số nhiều → -e).
• Nach langem Warten kam der Zug endlich am Bahnhof an. — Sau thời gian dài chờ đợi (das Warten → -em), chuyến tàu cuối cùng cũng đến ga.
• Ich wünsche Ihnen viel Erfolg bei Ihrer neuen Arbeit und schicke herzliche Grüße. — Tôi chúc Ngài nhiều thành công trong công việc mới và gửi lời chào thân ái (die Grüße → -e).

Bảng đuôi tính từ KHÔNG mạo từ (Stark) — Sao chép trực tiếp từ der/die/das

Các cụm tính từ không mạo từ cố định xuất hiện nhiều nhất ở B1

• bei schönem / schlechtem Wetter (khi thời tiết đẹp / xấu): Bei schönem Wetter grillen wir im Garten.
• mit freundlichen Grüßen / Liebe Grüße (Trân trọng / Thân chào (cuối thư)): Mit freundlichen Grüßen (Dativ -en) / Liebe Grüße (Akkusativ -e).
• mit großer Freude / mit großem Interesse (với niềm vui lớn / với sự quan tâm lớn): Mit großem Interesse habe ich Ihre Anzeige gelesen.
• in kurzer Zeit / vor langer Zeit (trong thời gian ngắn / từ lâu rồi): Er hat in kurzer Zeit sehr gut Deutsch gelernt.
• aus verschiedenen Gründen (vì nhiều lý do khác nhau): Aus verschiedenen Gründen kann ich heute nicht kommen.
• frisches Obst und Gemüse (trái cây và rau củ tươi): Auf dem Markt kaufe ich immer frisches Obst.

Ôn từ vựng bằng Flashcard (FSRS)

Bẫy "viele" vs "alle" ở số nhiều và "Liebe Grüße" vs "Mit freundlichen Grüßen"

Sau "viele / einige / wenige" ở Nominativ/Akkusativ số nhiều, đuôi tính từ là "-e" (viele gute Freunde). Nhưng sau "alle / meine / keine / die", đuôi tính từ bắt buộc là "-en" (alle guten Freunde). Ngoài ra cuối thư: "Liebe Grüße" không có giới từ nên là Akkusativ (-e), còn "Mit freundlichen Grüßen" có giới từ "mit" (Dativ) nên phải là "-en"!

Lỗi người Việt hay gặp

• ✗ Bei schönes Wetter machen wir einen Ausflug. → ✓ Bei schönem Wetter machen wir einen Ausflug. — Giới từ "bei" luôn đi với Dativ. "das Wetter" ở Dativ tương ứng với "dem", nên tính từ phải mang đuôi "-em" (bei schönem Wetter).
• ✗ Ich habe viele neue Freunden in Deutschland. → ✓ Ich habe viele neue Freunde in Deutschland. — Sau "haben" là Akkusativ số nhiều (không phải Dativ), nên tính từ là "neue" (-e) và danh từ "Freunde" không thêm -n.
• ✗ Mit freundliche Grüße → ✓ Mit freundlichen Grüßen — Sau giới từ "mit" là Dativ số nhiều, cả tính từ (freundlichen) lẫn danh từ (Grüßen) đều bắt buộc kết thúc bằng "-n".
• ✗ Trinkst du gern kalter Kaffee? → ✓ Trinkst du gern kalten Kaffee? — "der Kaffee" đóng vai trò tân ngữ trực tiếp (Akkusativ) của động từ trinken, nên đuôi -er đổi thành "-en" (kalten Kaffee).

Vì sao điều này quan trọng

Chia đuôi tính từ không mạo từ xuất hiện trong mọi bức thư B1 (Mit großem Interesse, Liebe Grüße, Mit freundlichen Grüßen) và khi bạn miêu tả thời tiết, ẩm thực, nhà cửa (Wohnung mit großem Balkon, bei schönem Wetter).

Điểm khó B1 liên quan

• Đuôi tính từ — -er hay -e sau tính từ — quy tắc ngầm.
• Khi nào bỏ mạo từ? — Ich bin Arzt (không có ein), nhưng Er ist ein guter Arzt (lại phải có ein!).
• der Jugendliche / alles Gute — Viết hoa như danh từ nhưng vẫn biến đổi đuôi y hệt tính từ!
• Học theo cụm — Nhớ từ đơn nói không được — người Đức dùng "make" khác "do" kiểu Đức.
• Động từ + giới từ — "Chờ ai" là warten auf — không dịch từng từ.
• Dativ trước Akk — "Tặng AI cái GÌ" — người đứng trước, vật đứng sau.